Bacasız şofben ve sobalara dikkat24 Kasım 2011 13:32, Perşembe

Kış mevsiminin yaklaşmasıyla birlikte havalar iyice soğumaya başladı. İçimizi ısıtan sobalar ise evlerin baş köşesindeki yerlerini çoktan aldı. Yetkililer ise havaların soğumasıyla birlikte soba, baca ve şofbenlerin yanlış kullanımından kaynaklanan gaz zehirlenmelerinin arttığına dikkat çekiyor. Bilgisizlik, yanlış kullanım ve ihmal yüzünden her yıl onlarca kişinin, karbonmonoksit gazıyla zehirlenmesi sonucu hayatını kaybettiğini vurgulayan yetkililer, karbonmonoksitin renksiz, tatsız, kokusuz, yanıcı zehirli bir gaz olduğunu, vücuda solunum yoluyla girdiğini ve doğrudan kana geçip, oksijen alımını engelleyerek zehirlenme ve ölüme sebebiyet verdiğinin ifade ediyorlar.

Karbonmonoksit zehirlenmelerinin genellikle kapalı ortamlarda; bacası çekmeyen sobalardan, şofbenden, bacasız gaz sobalarında yakıtın iyi yanmamasından kaynaklandığını bildiren yetkililer, zehirlenme olaylarına kısa sürede tıbbi müdahale yapılmaması sonucu ölümlü vakaların meydana geldiğini anlattılar.

Bu yıl içinde Türkiye genelinde karbonmonoksitten 7 bine yakın zehirlenme ve 40 üzerinde ölüm vakasının yaşandığını belirten yetkililer, vatandaşların zehirlenmelere maruz kalmaması için alınabilecek önlemler hakkında şu bilgileri verdi.

- Gaz zehirlenmelerine karşı alınacak önlemler:

Soba ve baca kaynaklı karbonmonoksit zehirlenmelerinin önlenebilmesi için kullanılan her türlü ısıtma cihazının kalite belgesi ve garantisinin olması gerekmektedir. Kullanılan yakıt standartlara uygun olmalı, izin belgesi olmayan satıcılardan kömür alınmamalıdır. Aşırı doldurulan sobanın duman yolu daralacağı, soba içinde düzensiz ısı dağılımı olacağı ve baca çekişi zayıflayacağı için soba yakılırken aşırı doldurulmamalıdır. Sönmekte olan sobaya asla tutuşması güç yakıt konulmamalı, yakıt yavaş yavaş ilave edilmelidir. Yatmadan önce sobaya kesinlikle yakıt ilave edilmemelidir.

İyi ısınmayan ve alttan yakılan kömür sobalarında karbonmonoksit zehirlenmesi riski artacağından soba tutuşturulurken yakıtın üstten yanması sağlanmalıdır. Özellikle ölüm olaylarının fazla görüldüğü alçak basınçlı, lodoslu havalarda bacaların çekişi kontrol edilmeli, gece yatarken mutlaka soba tam olarak söndürülmelidir.

Soba borularının birbiriyle birleştirilmesinde hava ve baca gazı sızdırmazlığının sağlanması; sobanın bulunduğu yerin sürekli havalandırılması, bacaların standartlara uygun ve yalıtımlı olması, düzenli olarak temizletilmesi, dumanın geri tepmesini önlemek için bacaların en üst noktasının çatının en üst noktasından 1 metre daha yüksekte olmasının sağlanması ve baca şapkasının mutlaka takılması gerekirken, binaların yangından korunması yönündeki mevzuat hükümlerine uyulmasına özen gösterilmelidir.

-  Şofben kullanımında dikkat edilecek hususlar:

Şofben kullanımında dikkat edilecek hususlar ise; alınan cihazın kalite belgesi ve garantisi olmalıdır. Şofben mutlaka bacaya bağlanmalı, baca bağlantısı olmayan şofben asla çalıştırılmamalıdır. Şofbenin monte edileceği mekan yeterli büyüklükte olmalı, mümkünse banyo yerine balkona veya başka bir havadar mekana takılmalıdır. Şofbenin montajı mutlaka yetkili servis tarafından yapılmalı. Unutulmamalıdır ki şofben zehirlenmeleri genellikle gaz kaçaklarından değil, yeterli havalandırma yapılmayan yerlerde yetersiz hava ve yetersiz yanma sonucunda oksijen oranının düşmesi ve karbonmonoksit oranının yükselmesiyle meydana gelir.

Bacalar; yatak odaları, merdiven sahanlığı, bina girişleri, havalandırma boşlukları, çatı arası, banyo ve tuvaletten geçirilmemelidir. Gaz kaçağı hissedildiğinde, öncelikle gaz vanası ve tüp dedantörü kapatılmalı, elektrik düğmeleri açılmamalı, kibrit- çakmak yakılmamalı, alev ve kıvılcım çıkartabilecek hiçbir işlem yapılmamalıdır. Pencereler karşılıklı açılarak ortam havalandırılmalı, hızla gaz şirketi yetkilisi veya şofben servisi aranmalıdır.